Relacja z Tygodnia Otwartej Nauki na US
20 października br. odbył się Dzień Uniwersytetu Szczecińskiego w ramach Tygodnia Otwartej Nauki. Wydarzenie było częścią inicjatywy #OtwartySzczecin, tworzonej wspólnie przez US, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny, Politechnikę Morską oraz Pomorski Uniwersytet Medyczny. Badacze oraz eksperci przyjrzeli się finansowym, instytucjonalnym i technologicznym kulisom dostępu do wiedzy — od realiów II Rzeczypospolitej po wyzwania ery sztucznej inteligencji.
Podczas szóstej już edycji tego wydarzenia Biblioteka Główna US – we współpracy z prof. Anną Cedro, Pełnomocnikiem Rektora ds. otwartego dostępu do publikacji naukowych i danych badawczych – zaprosiła do Geocentrum US wszystkie osoby zainteresowane zarówno ideą otwartej nauki, jak i tematem przewodnim tegorocznej edycji, którym było hasło „Koszt wiedzy”. Pytanie „Otwarta nauka? Tak. Ale za jaką cenę?” stało się punktem wyjścia do przypomnienia, że nauka nie funkcjonuje w próżni i generuje koszty – ekonomiczne, instytucjonalne, a nawet egzystencjalne.
Po powitaniu licznie zgromadzonych gości głos zabrał prof. dr hab. Andrzej Skrendo, Prorektor ds. nauki, który – nawiązując do tematu przewodniego tegorocznej edycji – zwrócił uwagę na zagrożenia wynikające z rosnących kosztów funkcjonowania szkolnictwa wyższego oraz postępującej komercjalizacji edukacji.
Następnie prof. dr hab. Agata Zawiszewska-Semeniuk z Instytutu Literatury i Nowych Mediów US wygłosiła referat pt. „Od jałmużny do mecenatu państwowego. Pisarze, państwo i koszty kultury w Polsce w latach dwudziestych XX wieku”. Mówiła o kosztach tworzenia literatury w pierwszej dekadzie po odzyskaniu niepodległości oraz o tym, że koszt wiedzy pozostaje zagadnieniem nieustannie aktualnym.
Ireneusz Bojanowski, zastępca dyrektora Biblioteki Głównej, w wystąpieniu pt. „Umysł na licencji: koszt wiedzy w epoce AI” omówił koszty otwartej nauki, w tym rynek APC liczony w miliardach USD, finansowanie szkolnictwa wyższego, licencje, bazy danych oraz wpływ AI na wzrastające ceny poszczególnych subskrypcji.