Cykl filmów dotyczących najnowszych zmian w ortografii
Z początkiem 2026 roku weszło w życie 11 zmian dotyczących m.in. zasad pisowni łącznej i rozdzielnej wyrazów czy stosowania wielkich i małych liter, które opracowała Rada Języka Polskiego. W związku z tym Uniwersytet Szczeciński przygotował cykl filmów, które przybliżą zainteresowanym te kwestie.
Wprowadzone zmiany mają na celu uproszczenie i ujednolicenie reguł ortograficznych. Nie są rewolucyjne – porządkują zasady, eliminują wyjątki i ułatwiają naukę. Opowiada o nich prof. dr hab. Ewa Kołodziejek z Instytutu Językoznawstwa US, która jest także wiceprzewodnicząca Rady Języka Polskiego.
W pierwszym odcinku serii prof. Ewa Kołodziejek przypomina, że mimo wprowadzanych zmian podstawy polskiej ortografii pozostają nienaruszalne. Omawia trzy główne zasady: fonetyczną, morfologiczną i historyczną, które nadal stanowią fundament poprawnej pisowni. Wyjaśnia, dlaczego piszemy chleb mimo innej wymowy [chlep] i z czego wynika tradycyjny zapis liter u, ó, rz, ż, h, ch.
Drugi odcinek prezentuje najważniejsze nowe zasady dotyczące wielkich i małych liter. Porusza wątek zmian w pisowni nazw mieszkańców miast, marek, firm i obiektów przestrzeni publicznej.
Trzeci odcinek poświęcony jest zmianom w pisowni łącznej i rozdzielnej. Prof. Ewa Kołodziejek tłumaczy, dlaczego wyraz nie z przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym i najwyższym będziemy teraz zawsze pisać łącznie. Porusza także temat cząstek niby- i quasi- oraz zasady stosowania elementów typu super, mega, ekstra.
Dzięki ogromnemu doświadczeniu naukowemu i popularyzatorskiemu prof. Ewy Kołodziejek pomaga zrozumieć, z czego wynikają zmiany i jak łatwo można je zastosować w praktyce. Filmy powstały we współpracy z UNIWIZJĄ – Telewizją Uniwersytetu Szczecińskiego i Martą Papugą odpowiedzialną za uniwersyteckie media społecznościowe.
Przy okazji wprowadzenia zmian powstał „Mały słownik ortograficzny. Nowe reguły pisowni 2026”, którego współautorką jest prof. Ewa Kołodziejek. Jest on dostępny tutaj.
Zachęcamy do zapoznania się z nowymi regułami i obejrzenia cyklu filmów na ten temat.